Keurmerken in de zorgsector
De zorgsector kent o.a. de volgende keurmerken, certificaten, registraties en erkenningsregelingen.
Attentie: In de zorgsector wordt soms de term accreditatie gebruikt waar in andere sectoren gesproken wordt van certificatie. De Raad voor Accreditatie (www.rva.nl) legt in zijn jaarverslag over 2005 uit wat de overeenkomsten en verschillen tussen certificatie en accreditatie zijn. Het komt erop neer dat certificatie-instellingen verklaringen afgeven voor het voldoen aan zekere normen, terwijl een accreditatie-instelling de certificeerders beoordeelt op onpartijdigheid en competentie. Lees ook het antwoord op de volgende vragen:
Raadpleeg de catalogus van keurmerken en erkenningsregelingen voor consumenten, en het overzicht van diensten (incl. opleidingen) voor zorg en welzijn.
Voor managementsystemen in de zorg bestaan de volgende certificaten.
HKZ-certificaat, ISO 9001-certificaat
De Stichting Harmonisatie Kwaliteitsbeoordeling (HKZ) stelt kwaliteitseisen op voor diverse deelgebieden van de sectoren zorg en welzijn (incl. kinderopvang). Deze worden in de vorm van certificatieschema's beschikbaar gesteld aan het werkveld. De certificatieschema's van HKZ zijn afgeleid van ISO 9001, de internationale norm voor kwaliteitsmanagementsystemen. Een organisatie met het HKZ-keurmerk is daardoor ook gecertificeerd volgens ISO 9001. De meerwaarde van HKZ ten opzichte van ISO 9001 is dat HKZ ook inhoudelijke eisen stelt. Zie ook het antwoord op de vraag "HKZ of ISO 9001" elders op deze site.
Certificatieinstellingen die een licentie-overeenkomst hebben gesloten met HKZ mogen -na onderzoek van de aanvrager- het HKZ-keurmerk verlenen. Ook het Keurmerkinstituut is gerechtigd het HKZ-keurmerk toe te kennen, zie HKZ- en ISO 9001-certificatie in zorg en welzijn. Meer informatie: zie www.hkz.nl; hier vindt u ook de gecertificeerde organisaties.
Gouden, zilveren keurmerk in de zorg
De Stichting Perspekt verleent het gouden, zilveren en bronzen keurmerk in de zorg aan instellingen voor verpleging en verzorging. De beoordelingscriteria voor goud en zilver zijn gebaseerd op de van toepassing zijnde certificatieschema's van HKZ (zie boven) en MIK-V, een eerder door de sector ontwikkeld systeem. Zowel HKZ als MIK-V zijn verwant aan ISO 9001, waardoor het gouden en zilveren keurmerk voornamelijk de kwaliteit van de interne organisatie betreffen. De beoordelingscriteria voor brons zijn meer gericht op de daadwerkelijk verleende zorg (dit is dus een dienstenkeurmerk).
Stichting Perspekt voert de beoordelingen in eigen beheer uit. Meer informatie: zie www.perspektkeurmerk.nl; hier vindt u ook de gecertificeerde organisaties.
NIAZ-accreditatie
Het Nederlands Instituut voor Accreditatie van Ziekenhuizen (NIAZ) verleent accreditaties aan ziekenhuizen en andere zorginstellingen. Voor accreditatie kan in dit geval beter certificatie worden gelezen. De beoordelingscriteria zijn afgeleid van het INK-model, de Nederlandse variant van een internationaal model voor kwaliteitsmanagementsystemen, waardoor de NIAZ-accreditatie voornamelijk de kwaliteit van de interne organisatie betreft.
Het NIAZ voert de toetsingen in eigen beheer uit. Meer informatie: zie www.niaz.nl; hier vindt u ook de gecertificeerde organisaties. Kijk voor het INK-model op www.ink.nl.
NHG-accreditatie
NHG Praktijk Accreditering b.v. (NPA b.v.) is een onafhankelijke accrediteringsorganisatie die de praktijken van huisartsen en verloskundigen toetst op het gebied van praktijkvoering, medisch handelen en patiëntenoordeel. Het keurmerk zorgt voor transparantie en laat zien dat de praktijk gericht werkt aan kwaliteitsverbetering naast de landelijk vastgestelde normen. Voor meer informatie: zie www.praktijkaccreditering.nl.
NPTN-certificaat
De Vereniging Netwerk Palliatieve zorg voor Terminale Patiënten (NPTN) verleent certificaten aan instelling voor palliatieve zorg die een op de HKZ-normen (zie boven) gebaseerd kwaliteitssysteem toepassen, zie www.nptn.nl. De toetsingen worden uitgevoerd door Stichting Perspekt (www.perspektkeurmerk.nl).
NRPK-certificaat
De Nederlandse Raad voor Particuliere Klinieken (NRPK) verleent certificaten aan particuliere klinieken, zie www.nrpk.nl.
De Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG) regelt onder meer de bevoegdheid om een beroep in de individuele gezondheidszorg te mogen uitoefenen. Alleen wie aan de wettelijke opleidingseisen heeft voldaan, kan zich laten inschrijven in het BIG-register. Alleen wie in dit register is ingeschreven, mag de door de wet beschermde titel voeren. Naast het wettelijk geregelde BIG-register zijn er ook vrijwillige kwaliteitsregisters en persoonscertificaten voor professionals in de zorg.
BIG-register
Het BIG-register registreert apothekers, artsen, fysiotherapeuten, gezondheidszorgpsychologen, psychotherapeuten, tandartsen, verloskundigen en verpleegkundigen, zie www.ribiz.nl. Bevoegdheidsbeperkingen leiden tot een aantekening bij de inschrijving of tot doorhaling van de inschrijving. Voor iedereen is zo herkenbaar of een beroepsbeoefenaar bevoegd is om het beroep uit te oefenen.
Kwaliteitsregisters
Voor diverse beroepen in de zorg bestaan vrijwillige kwaliteitsregisters, veelal als aanvulling op het BIG-register (zie boven). Hierin wordt bijgehouden welke beroepsbeoefenaren voldoen aan bepaalde kwaliteitseisen, waar onder bijscholing. Zie o.a. www.kwaliteitsregisterparamedici.nl, www.fysiotherapie.nl, www.kwaliteitsregistertandartsen.nl, www.verloskundigeninnederland.nl, www.kwaliteitsregistervenv.nl, www.audicienregister.nl, www.nvvpo.nl, www.ooglaseradvies.org en www.nbvk.nl (kraamverzorgenden).
NedCert
Het NedCert-keurmerk is beschikbaar voor bedrijfshulpverleners, preventiemedewerkers, artsen en verpleegkundigen. Het wordt uitgegeven door NedCert, zie www.nedcert.nl.
Overig
Zie de website van de SVGB (www.svgb.nl) voor kwalificaties voor specialistische beroepen, o.a. gezondheidstechniek.
Keurmerken voor diensten
Voor diensten die in de zorg worden geleverd bestaan de volgende keurmerken.
Bronzen keurmerk in de zorg
Het bronzen keurmerk in de zorg wordt verleend aan instellingen voor verpleging en verzorging. De toetsingscriteria betreffen voornamelijk de concreet geleverde zorg; ook moet de organisatie voldoende scoren in een onafhankelijk cliëntenonderzoek. Het bronzen keurmerk wordt uitgegeven door de Stichting Perspekt (www.perspektkeurmerk.nl). Kijk ook bij het gouden en zilveren keurmerk in de zorg hierboven.
Pgb-keurmerk
Het keurmerk 'Goedgekeurd pgb-bureau' wordt verleend aan bureaus die houders van een persoonsgebonden budget (pgb) ondersteunen d.m.v. advies, bemiddeling of administratie. Het keurmerk is met financiële steun van het ministerie van VWS ontwikkeld door de Vereniging Per Saldo (www.pgb.nl) en het Keumerkinstituut, en wordt uitgegeven door het Keurmerkinstituut. Zie ook de speciale pagina elders op deze website.
Prezo (Prestatiemodel Zorg)
Het kwaliteitssysteem Prezo heeft de normen voor Verantwoorde zorg als uitgangspunt. Het keurmerk wordt uitgegeven door de Stichting Perspekt (www.perspektkeurmerk.nl).
Revakeur
Het Revakeur wordt verleend aan revalidatietechnische bedrijven, die o.a. hulpmiddelen zoals rolstoelen en scootmobielen leveren. Het Revakeur wordt uitgegeven door de Stichting ERB, zie www.revakeur.nl. Keuringen worden o.a. uitgevoerd door het Keurmerkinstituut, zie ook het overzicht van uitgegeven certificaten in de revalidatietechniek.
SEMH
De Stichting Erkenningsregeling voor Leveranciers van Medische hulpmiddelen (SEMH) verleent erkenningen aan leveranciers van orthopedisch schoeisel, haarwerken, protheses, en andere medische hulpmiddelen. Zie www.semh.info.
Smileys voor kindvriendelijkheid
De vereniging Kind en Ziekenhuis (www.kindenziekenhuis.nl) kent Smiley's toe aan ziekenhuizen die zich positief onderscheiden door hun voorzieningen voor kind en ouders. Daarbij worden drie zorgsituaties in ogenschouw genomen: de zorg op de kinderafdeling, de zorg in dagbehandeling en de zorg op de kraamafdeling.
ZegelGezond
ZegelGezond certificeert websites met publieksinformatie over ziekte en gezondheid. De keuringseisen betreffen met name organisatie, bron, risico, reclame en persoonlijke gegevens. Het bijbehorende logo bevat 2 cijfers, die aangeven hoe de informatie inhoudelijk wordt gewaardeerd door vakexperts resp. publiekexperts. Zie www.zegelgezond.nl.
ZorgMerk
Het ZorgMerk wordt verleend aan organisaties (doorgaans verzorgingshuizen) die woonzorg-welzijnsdiensten leveren aan zelfstandig wonende ouderen. Het ZorgMerk wordt uitgegeven door de Stichting Perspekt (www.perspektkeurmerk.nl).
Overig
Zie de catalogus van keurmerken en erkenningsregelingen elders op deze site, o.a. voor erkenningsregelingen voor audiciens en opticiens.
Voor producten die in de zorg worden gebruikt bestaan de volgende keurmerken.
GQ-keurmerk
Het GQ-keurmerk was beschikbaar voor hulpmiddelen zoals rolstoelen, scootmobielen, looprekken, rollators, en sociale alarmeringsapparatuur. Het GQ-keurmerk werd uitgegeven door Vilans (www.vilans.nl); het is opgeheven in 2008.
CE-merk
Het CE-merk - dat strict genomen geen keurmerk is - is te vinden op alle producten die vallen onder de Europese Richtlijn Medische Hulpmiddelen, zie o.a. het dossier Wat is een CE-markering? van de Rijksoverheid. Lees ook Wat is de betekenis van de CE-markering?
Overig
Zie de catalogus van keurmerken en erkenningsregelingen elders op deze site, o.a. voor buitenlandse keurmerken, zoals TUV en GS.